Water is een onderwerp dat alle inwoners raakt, ook in het gebied van waterschap Vechtstromen. De vraag hoe er voldoende schoon water blijft voor landbouw, natuur en recreatie wordt steeds urgenter.
Grote uitdagingen
Tegelijkertijd is het belangrijk om wateroverlast te voorkomen en verdroging tegen te gaan. Dat zijn grote uitdagingen, zeker nu het klimaat sneller verandert dan voorheen.
Zandgronden staan onder druk
Vooral de hoger gelegen zandgronden in Oost‑Nederland, waaronder delen van Twente, merken de gevolgen van extreme weersomstandigheden. Het water zakt er sneller weg, waardoor het moeilijker is om regenwater tijdelijk vast te houden of water van elders aan te voeren. Dat maakt het gebied kwetsbaar in zowel natte als droge perioden.
Samenwerking in het Lumbricus‑programma
Om deze problemen aan te pakken werkt Vechtstromen mee aan het kennisprogramma Lumbricus. In dit programma bundelen waterschappen, kennisinstellingen, ondernemers en agrariërs hun krachten. Ze onderzoeken hoe het bodem‑ en watersysteem beter bestand kan worden tegen droogte, hevige regen en andere klimaateffecten.
Verbeteren van bodemstructuur
Binnen Lumbricus wordt gekeken naar maatregelen die elkaar versterken. Dat kan gaan om slimme stuwen die water langer vasthouden, maar ook om het verbeteren van de bodemstructuur met organisch materiaal, zoals bij de methode ‘bokashi’ (Bokashi is het Japanse woord voor ‘goed gefermenteerd organisch materiaal’. Bokashi is een uitstekende bodemverbeteraar die gebruikt kan worden om de bodem ‘gezond’ te maken (bron: velt.nl). De maatregelen worden getest in proeftuinen op zandgronden in Oost‑ en Zuid‑Nederland.
Een toolbox voor de toekomst
Het programma moet uiteindelijk een praktische toolbox opleveren: een verzameling kennis, instrumenten en werkwijzen waarmee waterschappen en boeren hun gebied klimaatrobuust kunnen inrichten. Het doel is om de zandgronden zo te beheren dat landbouw, natuur en recreatie ook in de toekomst goed kunnen functioneren.
Waarom de naam Lumbricus?
De naam van het programma verwijst naar de regenworm (zie afbeelding boven), in het Latijn Lumbricus (uitspraak: lŭm’brĭ-kəs). De regenworm staat symbool voor een gezonde bodem. Door gangen te graven verbetert hij de structuur en het vermogen van de bodem om water vast te houden. Een natuurlijke bouwer dus, en daarmee een passend beeld voor een programma dat werkt aan een veerkrachtig watersysteem.