Tegenover station Almelo staat een van de bekendste industriële gebouwen van de stad: het Twenthe Centrum.
Waar tegenwoordig tientallen bedrijven zijn gevestigd, draaiden vroeger duizenden spillen dag en nacht om garens te produceren. Het markante gebouw vertelt een belangrijk hoofdstuk uit de Almelose textielgeschiedenis.
Rijke historie
Het huidige Twenthe Centrum bevindt zich in het voormalige fabrieksgebouw van de Stoomspinnerij Twenthe aan het Twentheplein. Sinds 1993 doet het pand dienst als bedrijvencentrum, maar aan de buitenkant is de rijke historie nog altijd goed zichtbaar.
Begin van een textielreus
De geschiedenis gaat terug naar de negentiende eeuw. Op 14 december 1892 begon de N.V. Stoomspinnerij Twenthe als voortzetting van een bestaande Almelose spinnerij, weverij en ververij.
De fabriek werd uitgerust met een moderne stoommachine van 500 pk en groeide uit tot een van de belangrijke textielbedrijven van de regio.
De wortels liggen zelfs nog verder terug. Al in 1862 werd op deze plek door ondernemer Jan Jacob Engberts een stoomkatoenspinnerij opgericht. Engberts behoorde tot de bekende Vriezenveense handelsfamilies, ook wel de ‘Rusluie’ genoemd, die hun vermogen hadden verdiend in Rusland.
Bezoek van de koning
De fabriek kreeg al vroeg bijzondere aandacht. Een herdenkingssteen in het gebouw herinnert aan een bezoek van koning Willem III op 30 april 1862.
In die periode werkten er ongeveer 120 arbeiders. Mannen, vrouwen en zelfs kinderen verdienden er een dagloon dat varieerde van 30 cent tot één gulden.
Rampzalige brand
Een van de zwartste dagen uit de geschiedenis van de fabriek was de brand van 1914. Daarbij kwamen vijf arbeiders om het leven.
Na de brand werd besloten het bedrijf opnieuw op te bouwen. Het nieuwe fabriekspand werd in 1916 ontworpen door de bekende Twentse architect Arend Beltman. Dat gebouw vormt nog altijd de basis van het huidige Twenthe Centrum.
Belangrijke rol in Almelo
Na de Tweede Wereldoorlog groeide Stoomspinnerij Twenthe verder. Door overnames van verschillende weverijen werd de basis gelegd voor de latere Koninklijke Textielgroep Twenthe.
De textielindustrie zorgde jarenlang voor werkgelegenheid voor duizenden gezinnen in Almelo en speelde een grote rol in de ontwikkeling van de stad.
Einde van een tijdperk
Aan het einde van de twintigste eeuw kreeg de textielsector het steeds moeilijker. Een poging om samen te werken met Koninklijke Ten Cate liep in 1999 op niets uit.
Op 23 maart 2002 viel uiteindelijk het doek voor het bedrijf. Daarmee kwam na ongeveer 140 jaar een einde aan een belangrijk stuk Almelose industriegeschiedenis.
Nieuw leven voor een oud gebouw
Het karakteristieke pand bleef gelukkig behouden. Sinds 1993 is het voormalige fabrieksterrein ingericht als bedrijvencentrum. Tegenwoordig werken er ondernemers uit uiteenlopende sectoren.
Wie vanaf het station richting de binnenstad loopt, passeert daarmee niet zomaar een bedrijfsgebouw. Het is een tastbare herinnering aan de tijd waarin Almelo uitgroeide tot een van de belangrijkste textielsteden van Nederland.