Na ruim een maand kunnen schepen vanaf zaterdag 29 augustus weer via Sluis Eefde de Twentekanalen op en af. Rijkswaterstaat neemt de sluis gedeeltelijk in gebruik nadat proefschuttingen vrijdag goed zijn verlopen. Van een normale situatie is nog geen sprake: voorlopig wordt er vijf keer per dag geschut, tegenover ongeveer 35 tot 40 keer onder normale omstandigheden.
De gedeeltelijke heropening betekent dat ook de havens langs de Twentekanalen, waaronder die van Almelo, weer over het water bereikbaar worden. De toegang tot de kanalen was sinds eind juli afgesloten vanwege de aanhoudende droogte en lage waterstanden.
Rijkswaterstaat sloot Sluis Eefde om water te besparen. Iedere keer dat schepen door de sluis worden geschut, gaat water verloren. Dat water was juist hard nodig om onder meer het peil van het Kanaal Almelo-De Haandrik voldoende hoog te houden.
Eerst vijf keer per dag
Vanaf zaterdag wordt het scheepvaartverkeer voorzichtig hervat. Schepen kunnen voorlopig vijf keer per dag door Sluis Eefde.
Dat is aanzienlijk minder dan normaal. Gewoonlijk vinden er volgens Rijkswaterstaat ongeveer 35 tot 40 schuttingen per dag plaats.
Rijkswaterstaat en Port of Twente bekijken samen wanneer het aantal kan worden uitgebreid naar tien schuttingen per dag. Wanneer dat mogelijk is, staat nog niet vast. Dat hangt af van de ontwikkeling van de waterstand en de ervaringen van de komende dagen.
Eerste schepen naar buiten
Voorafgaand aan de heropening zijn vrijdag proefschuttingen uitgevoerd. Daarbij voeren twee schepen vanuit de Twentekanalen via de sluis naar de IJssel.
De schepen zaten door de sluiting al enkele weken vast op het kanaal. De proef verliep volgens Rijkswaterstaat goed genoeg om zaterdag met de beperkte openstelling te beginnen.
Gevolgen voor Almelo
De sluiting raakte ook de Almelose haven. Schepen konden de Twentekanalen niet meer via Eefde bereiken of verlaten, waardoor bedrijven langs het water voor hun goederenvervoer naar alternatieven moesten zoeken.
De Nederlandse Vereniging van Binnenhavens noemt de geleidelijke heropening daarom goed nieuws voor bedrijven in onder meer Almelo, Enschede, Hengelo, Hof van Twente en Lochem.
Volgens de vereniging is de economische schade van de ruim een maand durende stremming echter fors. De havens aan de Twentekanalen leveren volgens de organisatie jaarlijks direct en indirect ongeveer 630 miljoen euro aan de Nederlandse economie en bieden werk aan circa 6800 mensen.
De vereniging vindt dat getroffen bedrijven een beroep moeten kunnen doen op compensatie en roept het ministerie op aanvragen daarvoor welwillend te beoordelen.
Droogte legde scheepvaart stil
Almelo1 meldde eind juli al dat het Twentekanaal en het Kanaal Almelo-De Haandrik voor de scheepvaart werden gesloten. Door de langdurige droogte kwam het waterpeil steeds verder onder druk te staan.
Vooral bij het Kanaal Almelo-De Haandrik was voldoende water nodig om problemen met onder meer de kades te voorkomen. Daarom werd het beschikbare water zoveel mogelijk in het gebied vastgehouden en stopte Rijkswaterstaat met schutten bij Eefde.
De gevolgen waren ook op andere plekken in Almelo merkbaar. Zo konden twee historische schepen die voor de locatietheatervoorstelling Polderjongens waren gereserveerd de stad niet over het water bereiken. De productie moest daardoor op zoek naar alternatieven.
Nog niet terug naar normaal
Hoewel schepen vanaf zaterdag weer van en naar de Twentekanalen kunnen varen, zijn de problemen daarmee nog niet volledig voorbij. De capaciteit van Sluis Eefde blijft voorlopig sterk beperkt.
Wanneer weer volgens het normale schema kan worden geschut, is nog niet bekend. Rijkswaterstaat laat dat afhangen van de waterstanden en de ontwikkelingen in de komende periode.