Uit maar liefst 368 inzendingen werd Judith Nieken uit Leeuwarden uitgeroepen tot winnares van de 30e editie van de Willem Wilmink Dichtwedstrijd. De prijsuitreiking vond zondag plaats in lunchroom Feijn Lezen & Lunchen van Bibliotheek Almelo.
Haar gedicht Zondagmorgen maakte diepe indruk op de jury én op gastdichter Herman Finkers die dit jaar de dichtregel had aangeleverd.
Prijsuitreiking in volle zaal
De jubileumeditie trok opnieuw een volle zaal. 10 genomineerde dichters lazen hun werk voor, onder wie 3 Almeloërs die tot de beste 10 behoorden. De sfeer was warm, persoonlijk en doordrenkt van liefde voor taal. De weduwe van Willem Wilmink, Wopke, droeg een luchtig gedicht voor en de band met Diet Gerritsen, Mirjam Kroeze en Frank Deiman bracht bekende Wilmink‑liedjes ten gehore.
Dertig jaar dichttraditie
De wedstrijd ontstond 30 jaar geleden op initiatief van Willem Wilmink zelf. Elk jaar wordt een nieuwe dichtregel gekozen door een gastdichter. Dit jaar was dat Herman Finkers, die koos voor: ‘te vroeg om op te staan, te laat om nog te slapen’. De regel inspireerde dichters uit het hele land én uit het buitenland, wat leidde tot een recordaantal inzendingen.
Poëzie in ere herstellen
In de zomer van 1996 constateerde dichter Willem Wilmink, te gast in een radioprogramma vanuit de bibliotheek, dat poëzie in vroeger eeuwen een veel socialer karakter had dan nu. Hij verwees naar de 15e-eeuwse dichter/ prins Charles d’ Orleans die gasten op zijn kasteel pas toeliet nadat zij een gedicht hadden gemaakt op de vaste regel: “Ik sterf van dorst met de fontein voor ogen”. Het leek Wilmink een aardig idee om zoiets weer in ere te herstellen.
Gastdichters
De bibliotheek nam de uitdaging aan en vroeg Willem om een passende regel te bedenken die in de ingezonden gedichten moest voor komen. Via publicatie in De TC Tubantia resulteerde dat in 320 inzendingen. Wilmink vroeg vervolgens Jean Pierre Rawie om hem op te volgen.
Al heel veel gastdichters
Dit leidde ertoe dat achtereenvolgens Driek van Wissen, Drs.P., Patty Scholten, Jan Boerstoel, Ivo de Wijs, Kees Torn, Frank van Pamelen, Jan J. Pieterse, Katinka Polderman, Maarten van Roozendaal, Theo Nijland, Daniël Samkalden, Gerard Haverkort, Sjoerd Kuyper, Ted van Lieshout, Tjitske Jansen, Ingmar Heytze, Ellen Deckwitz, Anne Broeksma, Peter Knipmeijer, Theo Danes, Wietske Loebis, Mylou Frencken, Dorine Wiersma, Marc Nochem, Rosa Schogt en Twan Vet elkaar als gastdichter opvolgden.
Over Herman Finkers
De in 1954 in Almelo geboren Herman Finkers won in 1979 het Delftse Cameretten festival. Vanaf 1990 breekt hij door in heel Nederland met zijn cabaretvoorstellingen en wordt Almelo bekend door het stoplicht. Naast cabaretvoorstellingen heeft Finkers onder andere de cd Koo Wit de Floo gemaakt, een oudejaarsconference en adviseerde hij en speelde mee met de Twentse soapserie Van Jonge Leu en Oale Groond. In 2020 ontving hij de Zilveren krulstaart voor het scenario en acteren in de film De beentjes van Sint-Hildegard.
Jury aan het werk
De jury, bestaande uit Willem van Dooren, Frank van Nus en Hanneke van Schooten, had de zware taak om uit 368 gedichten de tien beste te selecteren. Ellen Lamberts van de bibliotheek, die al twintig jaar de wedstrijd coördineert, begeleidde ook dit jaar het proces. Aan het eind van het jaar gaat zij met pensioen, maar ze kijkt met trots terug op haar rol binnen deze traditie.
Drie Almeloërs in de top tien
Opvallend was de sterke Almelose vertegenwoordiging in de finale. Linda Baars eindigde als achtste met Ware liefde, Jos Uitzetter werd vijfde met Dageraad en Gerda Koppelman behaalde de tweede plaats met Afscheid. Toch was het Judith Nieken die met Zondagmorgen de eerste prijs won. Volgens Finkers was het “een heel erg mooi en goed geschreven gedicht”.
Record aantal inzendingen
Juryvoorzitter Willem van Dooren was blij met de hoeveelheid ingestuurde gedichten en hoe de dichters de zin in hun gedicht verwerkt hadden. Dit jaar waren er ruim 200 meer inzendingen dan de afgelopen jaren. De jury heeft een moeilijke taak gehad, maar na een goed overleg zijn er de volgende winnaars uitgekomen:
1e prijs Judith Nieken, Leeuwarden
2e prijs Gerda Koppelman, Almelo
3e prijs Martijn Breeman, Ellewoutsdijk
Winnende gedicht: Zondagmorgen
Het gedicht van Judith Nieken werd met veel aandacht beluisterd. De combinatie van humor, religieuze verwijzingen en de gekozen dichtregel maakte het tot een opvallende en gelaagde inzending. De winnaar kreeg naast de dikke dichtbundel van Wilmink een glasobject.
Net als voorgaande jaren waren er deze editie naast de inzendingen uit Nederland ook veel inzendingen vanuit Vlaanderen en zelfs één uit Berlijn. Na de pauze ontvingen 10 winnaars hun prijs in het café van Bibliotheek Almelo
ZONDAGMORGEN
Ik weet niet waar ik uithang
Ik heb geen flauw idee
Ik lig maar wat te liggen en mijn lijf werkt amper mee
Ik ben sinds vrijdagmorgen
De weg een beetje kwijt
Het is hier nogal donker, ik heb geen besef van tijd
De ruimte galmt en echoot
Het lijkt wel een gewelf
Er hangt een geur van mirre – o, verrek, dat ben ik zelf
Ik was het haast vergeten
Dit linnendoek incluis
Maar langzaam dringen flarden door van spijkers en een kruis
Nu is het lijdzaam wachten
Op hulp van bovenaf
Zodat ik weer kan lopen, wég kan lopen uit dit graf
Maar tot het zover is, lig ik compleet op apegapen
Te vroeg om op te staan
Te laat om nog te slapen
Vooruitblik naar 2027
De Willem Wilmink Dichtwedstrijd blijft een uniek Almeloos evenement dat geen spoor van slijtage vertoont. Met een recordaantal inzendingen en een bomvolle zaal is de belangstelling groter dan ooit. De datum voor de volgende editie staat al vast: zondag 14 maart 2027.